Matematiğe Genel Bakış

Pek tabii ki temeli ihtiyaçlara dayanıyor matematiğin gelişiminin temeli. Bu sebeple sayıların oluşumunu tahayyül edebiliriz. Antik Çağlarda veya daha eski yüzyıllarda insanların başlıca geçim kaynakları hayvanlarıydı. Şu anki birikimimizle bize oldukça basit gelen hayvanları sayma işleminin dahi o zamanlar uygulanış biçimi farklıydı. Bir kişinin 250 koyunu olduğunu düşünün, sayıları azalmış mı artmış mı bunun kontrolü nasıl yapılıyordu? Daha bırakın saymayı sayının kendisi dahi yok. Onlarda ilk akla geleni yapıp hayvanlarla onların adedini belirten sembolleri eşleştirip duvarlara kazımışlar.
eski-uygarliklarda-matematik

Bu da bir başlangıçtır tabi. Yüzyıllar içinde köprünün altından çok sular aktı ve Eski Mısır-Mezopotamya, Çin ve Hindistan bu ateşi yakan ilk uygarlıklar olmuştur.

Fakat matematiğin matematik olduğu çağ M.Ö 6 yy. da Antik Yunan Uygarlığı düşünürlerinden Thales ve Pisagor’un yaşadığı yüzyıldır. Bu kişiler matematiği bir araç olmaktan çıkarıp üzerine düşünülecek felsefe yapılacak ve hatta doğayı ve dünyayı anlamamızda ki yegâne yardımcımız haline getiren yolu açmışlardır.

Thales ve Psigordan sonra sırasıyla Demikritos, Zenon (*), Platon, Aristo M.Ö 4. yüzyıla kadar yaşamış önemli mantıkçı ve matematikçilerdir.

Bu sıkıcı Antik Yunan kısımlarına mahşerin 3 atlısı ve “Geometrinin Kural Koyucuları lakabı ile tanınan matematikçilerle son veriyorum;

 

İskenderiye’de Öklid — Elementler

Yine İskenderiye de Apollonios — Konikler

Ve Siraküza da Arşimet.

 

Antik Yunandan sonra Arap dünyasına gelen ve şekil değiştiren matematiğin  bana göre Thales kadar önemli ikinci kişisi Harezmi (**), Sabit bin Kura, Ebul Vefa, El Biruni, Ömer Hayyam ve adını saymadığım tarihin parlak zekaları.. Tahmini olarak 9 yy ile 15 yy arasın dönem.

15.yy ve 20.yy arası hatta sonrası batı ve dünya odaklı gelişen matematik artık örümcek ağı misali tüm dünyayı sarmıştır. Fermat (***), Descartes, Newton, Bernoulli sülalesi, Leibniz, Euler, Laplace, Cauchy, Riemann (****), Abel, Gauss, Cantor, Dedekind ve adını saymadığım nice matematikçiler..

Matematik belli bir eğitimden sonra alınır lakin okullarda bize verilen malzemedir, yoğurmak bize kalmış bir serüvendir. İnsan zihninin ürettiği muazzam soyut bir yapı mı yoksa aslında var olan fakat doğaya gizlenmiş karmaşık yapı mıdır matematik? Çok farklı görüşler olmakla birlikte ortak kanı insanda ki öğrenme bir şeyleri keşfetme dürtüsüdür. Bazen bu dürtü öylesine keskin olabiliyor ki Galois gibi ertesi gün bir düelloda neredeyse öleceğiniz kesin olduğu halde son gecenizde Galois gruplarıyla ilgili teorilerinizi yazabiliyorsunuz ve ertesi gün ölüyorsunuz.

Sonraki yazılarımızda görüşmek üzere..
_______________________________________________________________________________________________________

(*) Zenon, Yunan matematikçi. Paradokslar ve Matematik kısmında değinilecek.

(**) Harezmî, (Türk olduğu da düşünülen)Arap Matematikçi. Daha sonra değinilecektir.

(***) Pierre de Fermat, Fransız matematikçi. Daha sonra değinilecektir.

(****) Bernhard Riemann, Alman matematikçi. Daha sonra değinilecektir.

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*